2/148 — "Hayırlarda yarışın"
فَٱسْتَبِقُوا۟ ٱلْخَيْرَٰتِ — kök s-b-k: yarışta öne geçmek. At yarışı için kullanılan kelimedir; sâbık (önde giden) ve müsâbaka aynı kökten.
| Yarışın konusu | Hüküm | |
|---|---|---|
| Tekâsür 102/1 — tekâsür | Çoklukta üstün gelmek | Yerilen: "sizi oyaladı" |
| Mutaffifîn 83/26 — tenâfüs | Cennet içeceğinde yarışmak | Emredilen: "yarışanlar yarışsın" |
| Bakara 2/148 — istibâk | Hayırlarda öne geçmek | Emredilen |
Kur'an yarışmayı yasaklamıyor; yarışın konusunu değiştiriyor. İnsandaki öne geçme isteği söküp atılacak bir kusur olarak değil, yönü tayin edilecek bir enerji olarak ele alınıyor.
Ve iki yarış arasındaki fark, konunun bölünebilir olup olmamasındadır. Mal, mevki, sayı — bunlar sınırlıdır; birinin kazanması diğerinin kaybetmesi demektir, dolayısıyla yarış çatışma üretir. Hayır ise sınırlı değildir; birinin çok iyilik yapması, başkasının payını azaltmaz. Aynı fiil, konuya göre ya çatışma ya iyileşme doğuruyor.
Bu cümlenin kıble bahsinin sonuna konması da anlamlı. Tartışma "kim doğru yöne dönüyor" üzerineydi; kapanış cümlesi tartışmayı yöne değil fiile çeviriyor.