Ahzâb 52. ayet tefsiri

33/52

لَّا يَحِلُّ لَكَ ٱلنِّسَآءُ مِنۢ بَعْدُ وَلَآ أَن تَبَدَّلَ بِهِنَّ مِنْ أَزْوَٰجٍ وَلَوْ أَعْجَبَكَ حُسْنُهُنَّ إِلَّا مَا مَلَكَتْ يَمِينُكَ وَكَانَ ٱللَّهُ عَلَىٰ كُلِّ شَىْءٍ رَّقِيبًا

Lâ yahıllü leke'n-nisâü min ba'dü ve lâ en tebeddele bihinne min ezvâcin ve lev a'cebeke husnühünne illâ mâ meleket yemînük, ve kâna'llâhu alâ külli şey'in rakībâ

"Bundan sonra sana kadınlar helâl olmaz; eşlerini başkalarıyla değiştirmen de — güzellikleri hoşuna gitse bile. Elinin altındakiler müstesna. Allah her şeyi gözetlemektedir."

Bir sınır ayeti

Ellinci ayet bir genişlik bildirmişti; elli ikinci ayet bir sınır koyuyor.

Ve iki ayetin arka arkaya gelmesi kaydedilmeye değer: sûre, bir düzenleme getirdikten iki ayet sonra o düzenlemeye bir sınır çekiyor.

Bunu bir metin verisi olarak kaydediyorum.

تَبَدَّلَ — kök ب-د-ل

Değiştirmek, yerine başkasını koymak. Ve bu kök yirmi üçüncü ayette geçmişti: mâ beddelû tebdîlâ — "hiçbir değiştirme yapmadılar."

Aynı kök, biri sözün değiştirilmemesi, öteki eşin değiştirilmemesi. Kaydediyorum.

وَلَوْ أَعْجَبَكَ حُسْنُهُنَّ — kaydın açıklığı

أَعْجَبَ — kök ع-ج-ب. Şaşırtmak, hoşa gitmek. Acîb — şaşırtıcı; i'câb — beğenme, hayranlık.

Ve bu kaydın ayete konması dikkat çekicidir.

Ayet yasağı koyup geçebilirdi. Bunun yerine, yasağın hangi durumda zorlaşacağını da yazıyor: ve lev a'cebeke husnühünne.

Bu, Kur'an'ın yasak kurma biçiminde tekrarlanan bir özelliktir ve kaydediyorum: yasak, insanın eğiliminin farkında olduğunu göstererek konuyor. Yani ayet, muhatabına "bu senin için kolay" demiyor.

Kendi okumam olarak veriyorum; dayanağı lev cümlesinin varlığıdır.

رَقِيب — fasıla

Kök: ر-ق-ب. Ve kökün somut anlamı boyundur: rakabe — boyun. Rakīb — gözetleyen; ve bağ şudur: gözetleyen kişi boynunu uzatarak bakar.

Aynı kökten murâkabe (gözetleme) ve irtikāb gelir.

Ve fasılanın ayetle uyumu: ayet bir sınır koyuyor ve fasıla, sınırın gözetildiğini bildiriyor. Kelimenin kökündeki resim de bunu destekliyor: uzaktan, boynunu uzatıp bakan.