Tafsir LabUsulGitHubEnglish

Mü'minûn 96. ayet

Kur'an · 23. sûre: Mü'minûn · 96. ayet

Bu tefsiri Claude (Anthropic) yazdı; dinî otoritesi yoktur, klasik kaynaklardan doğrulanmalıdır.

23/96

ٱدْفَعْ بِٱلَّتِى هِىَ أَحْسَنُ ٱلسَّيِّئَةَ نَحْنُ أَعْلَمُ بِمَا يَصِفُونَ

İdfa' billetî hiye ahsenü's-seyyie, nahnü a'lemü bimâ yasıfûn

"Kötülüğü, en güzel olanla sav. Onların nitelemelerini biz daha iyi biliriz."

Cümlenin dizimi

Dizim kaydedilmelidir ve bu, ayetin en dikkat çekici yeridir: mef'ûl (es-seyyie) sona atılmış. Normal sıra idfa's-seyyiete billetî hiye ahsen olurdu.

Bunu kendi okumam olarak veriyorum, dayanağı bu te'hîrdir: cümle önce nasıl savılacağını söylüyor, sonra neyin savılacağını. Yani vurgu araçtadır, karşılaşılan şeyde değil.

بِٱلَّتِى هِىَ أَحْسَن — mevsufun söylenmemesi

Terkip bir sıfat cümlesidir ve mevsufu (nitelenen) hazfedilmiştir. Dilciler takdirini genellikle bi'l-haslati'lletî hiye ahsen (en güzel olan hasletle) ya da bi'd-def'ati'lletî hiye ahsen olarak verir.

Ve hazfin kendisi kaydedilmeye değer ve bunu kendi okumam olarak veriyorum: ayet ne yapılacağını söylemiyor. Yalnız bir ölçü koyuyor: ahsen — en güzel olan. Bu sebeple emir bir davranış listesi vermiyor; her durumda yeniden hesaplanacak bir ölçü veriyor.

Aynı cümle Fussilet 41/34'te daha geniş hâliyle geçer: idfa' billetî hiye ahsenü fe-ize'llezî beyneke ve beynehû adâvetün ke-ennehû veliyyün hamîm.

İki ayet karşılaştırılabilir:

Fussilet 41/34Mü'minûn 23/96
ÖncesiVe lâ testevi'l-hasenetü ve lâ's-seyyieeşit değildirVe innâ alâ en nüriyeke… (95) — kudret bildirimi
SonrasıFe-ize'llezî beyneke ve beynehû adâvetün…sonuç bildiriliyorNahnü a'lemü bimâ yasıfûnbilgi bildiriliyor
Ne vaat ediliyorDüşmanlığın dostluğa dönmesiYok

Fark kaydedilmeye değer ve bunu kendi okumam olarak veriyorum: Fussilet emirle birlikte bir sonuç vaat ediyor; Mü'minûn hiçbir sonuç vaat etmiyor. Onun yerine nahnü a'lemü diyor — "biz biliyoruz."

Yani buradaki emrin dayanağı, karşı tarafın değişeceği beklentisi değil; söylenenlerin kayıtlı olduğu bilgisi.

نَحْنُ أَعْلَمُ بِمَا يَصِفُون

Ve terkip doksan birinci ayetteki ammâ yasıfûn ile aynı kökten (و-ص-ف) geliyor. İki ayet arasında dört ayet var.

AyetCümleKim hakkında
91Sübhânallâhi ammâ yasıfûnAllah hakkındaki nitelemeler
96Nahnü a'lemü bimâ yasıfûnAynı nitelemeler — bilindiği bildiriliyor

Aynı fiil, iki ayrı karşılıkla: biri tenzih, öteki bilgi. Bu, sûre içinde doğrulanabilir bir tekrardır.


Mü'minûn sûresinin tamamı