Duhân 20. ayet

Ve innî uztü bi-rabbî ve rabbiküm en tercumûn

"Ben, beni taşlamanızdan, benim de Rabbim sizin de Rabbiniz olana sığındım."

Kök Felak ve Nâs'de geniş olarak işlendi (eûzü kalıbı üzerinden), ayrıca Cin ve Nûh'de geçti. Tekrarlamıyorum. Özeti: avz — bir tehlikeden korunmak için sağlam bir yere yanaşmak, sığınmak.

Duhân'a özgü olan kiptir ve önemlidir.

Felak ve Nâs'ta fiil muzâridir: eûzü — "sığınırım". Burada mâzîdir: uztü — "sığındım".

Bunu kendi okumam olarak kaydediyorum: cümle bir dua değil, bir bildirimdir. Elçi "sığınıyorum" demiyor; "sığındım" diyor — yani tehdit gelmeden önce tedbir alınmış.

Ve bu, konuşmanın tonunu belirliyor: tehdit edilme ihtimali karşısında panik yok, tamamlanmış bir hazırlık var.

Terkip iki kez tekrarlanıyor: "benim Rabbim ve sizin Rabbiniz."

Ve bu, sûrenin sekizinci ayetiyle aynı işi yapıyor:

İki cümle de aynı şeyi yapıyor: muhatabı Rab ilişkisinin dışında bırakmıyor.

Kendi okumam olarak kaydediyorum: elçi, kendisini tehdit edenlerden onların da Rabbi olana sığınıyor. Yani sığınılan makam, karşı tarafa da ait olan makamdır. Bu, tehdidi bir "bizim tanrımız sizinkinden güçlü" yarışına çevirmeyi baştan engelliyor.

Kök Mülk ve Tekvîr'de geçti (rucûm li'ş-şeyâtîn bahsinde). Somut anlamı: taş atmak, taşlamak.

Kökün Arapçadaki dalları kaydedilmeli, çünkü ihtilaf buradan doğar:

• رَجْم — taşlamak, taşla öldürmek.
• رَجْم بِالغَيْب — bilmeden atmak, karanlığa taş atar gibi konuşmak. Kur'an bunu kullanır: "görmedikleri şey hakkında atıp tutarak" (Kehf 18/22).
• رَجِيم — taşlanmış, kovulmuş.
• Ve dilciler bir dal daha kaydeder: sövmek, ağır söz söylemek — "taş atar gibi söz atmak".

Buradaki anlam üzerinde iki okuma nakledilir:

Tercih dayatmıyorum.

Ve fiilin sonundaki yânın düşmesi (tercumûni, tercumûnî değil) kaydedilmeli: Arapçada ayet sonlarında bu düşme yaygındır ve fâsılayı korur. Kāf'de vaîd kelimesi için aynı olgu kaydedilmişti. Bir sonraki ayette de aynı düşme var: fa'tezilûni.